Vici.org

Summary

Sporen van bewoning in de ijzertijd, de Romeinse tijd en vooral de vroege middeleeuwen.

Class:

  • Rural settlement
  • visible
  • Location ± 0-5 m.
(see also PELAGIOS)

Identifiers:

Nearby

Nederzetting Wijnaldum 2

Een van de zes terpen van Wijnaldum

Nederzetting Wijnaldum - Monument

Vindplaats van de Wijnaldum-fibula

Nederzetting Wijnaldum 3

Een van de zes terpen van Wijnaldum

Nederzetting Wijnaldum 4

Een van de zes terpen bij Wijnaldum

Images

Surroundings (Panoramio)

Annotation

There is no English annotation yet. Presented is an annotation in Dutch.

Bij de Voorrijpterp in Wijnaldum zijn sporen ontdekt van bewoning uit de ijzertijd, de Romeinse tijd en de vroege middeleeuwen. Er is echter maar een klein deel van de gehele terp opgegraven.

Wijnaldum begon als een vlaknederzetting in de vroege ijzertijd of midden-ijzertijd. Vanaf de aanleg van de kernterp lag er al een aanzienlijke ophoging van 1 meter. Opgravingen voor zover helaas alleen fragmenten van huizen opgeleverd. Uit de late ijzertijd en de Romeinse tijd zijn er echter wel dijkjes gevonden; deze bestonden uit een kern van willekeurig gestortte plaggen, bekleed met schuinliggende plaggen.1

In de 2e eeuw na Christus werd de terp bewoond, en we kunnen aannemen dat de bevolking hier, net als in heel Westergo, groeide. Uit de periode van 0 tot 400 n. Chr. zijn er dan ook tien zilverfragmenten gevonden in Wijnaldum, die in het Fries Museum te Leeuwarden worden bewaard (identificatie 2007-II-504).2 Tijdens de Romeinse tijd was metaalbewerking op de terp van toenemend belang. Vanaf de 3e eeuw begon de bevolking echter weg te trekken, en rond 300 n. Chr. was Wijnaldum onbevolkt.3 

Rond 425 n. Chr. beginnen de mensen terug te komen, en wordt Wijnaldum opnieuw bevolkt. De beroemde ''koningsfibula'' wordt rond 625 n. Chr. gedateerd (identificatie 144-56.01). Deze grote gouden en zilveren fibula is 17 centimeter lang, 5,7 cm breed en 0,9 cm dik, en wordt bewaard in het Fries Museum te Leeuwarden.4 Onderzoek in het Louvre in Parijs heeft uitgewezen dat de fibula is ingelegd met granaten uit India.5 Er zijn nog twee groudfragmenten uit de periode van 400 tot 700 n. Chr. gevonden in Wijnaldum, die ook worden bewaard in het Fries Museum te Leeuwarden (identificatie 2007-II-505).6 Deze vondsten, en de vele ambachtershuizen die hier zijn gevonden, suggesteren dat Wijnaldum in de vroege middeleeuwen een belangrijk machtscentrum was.

Uit de vroege middeleeuwen zijn er ook vele Romeinse munten gevonden. Deze werden vermoedelijk gebruikt als grondstof voor de metaalnijverheid, maar ze circuleerden ook nog als betalingsmiddel, en werden gebruikt om hoeveelheden te wegen. Romeinse munten werden veelal ook tot sieraden of amuletten gemaakt. Andere Romeinse goederen werden ook nog tot ver in de vroege middeleeuwen gebruikt of bewaard, wat ertoe leidt dat vele Romeinse vondsten eigenlijk uit de vroege middeleeuwen stammen.7 8 9 

De vroegmiddeleeuwse huizen in Wijnaldum vertonen grote gelijkenissen met huizen gevonden in het Angelsaksische vestigingsgebied in Oost-Engeland, wat suggesteert dat Wijnaldum destijds eenzelfde cultuur had.10 Verreweg het meeste gevonden draaischijfaardewerk stamt uit de Merovingische periode (64% tot 88%), en een veel kleiner aandeel wordt gevormd door draaischijfaardewerk uit de Karolingische periode (10% tot 13%).11

References

  1. Terpbewoning in Oostelijk Friesland: Twee Opgravingen in Het Voormalige Kweldergebied Van Oostergo
  2. Fries Museum: Tien zilverfragmenten van Wijnaldum
  3. Palaeohistoria 41/42 (1999-2000): Institute of Archaeology, Groningen, the Netherlands
  4. Fries Museum: Grote fibula of mantelspeld van Wijnaldum
  5. Uitzicht: fibula heeft rode granaten uit india
  6. Fries Museum: Twee goudfragmenten van Wijnaldum
  7. Paleo-Aktueel 17: Archeologie in 2005
  8. Paleo-Aktueel 20: 2009
  9. Van Solidus tot Euro: geld in Nederland in economisch-historisch en politiek perspectief
  10. Op de grens van land en water: dynamiek van landschap en samenleving in Frisia gedurende de Romeinse tijd en de Volksverhuizingstijd
  11. Rondom de mondingen van Rijn & Maas. Landschap en bewoning tussen de 3e en 9e eeuw in Zuid-Holland, in het bijzonder de Oude Rijnstreek

Bij de Voorrijpterp in Wijnaldum zijn sporen ontdekt van bewoning uit de ijzertijd, de Romeinse tijd en de vroege middeleeuwen. Er is echter maar een klein deel van de gehele terp opgegraven.

Wijnaldum begon als een vlaknederzetting in de vroege ijzertijd of midden-ijzertijd. Vanaf de aanleg van de kernterp lag er al een aanzienlijke ophoging van 1 meter. Opgravingen voor zover helaas alleen fragmenten van huizen opgeleverd. Uit de late ijzertijd en de Romeinse tijd zijn er echter wel dijkjes gevonden; deze bestonden uit een kern van willekeurig gestortte plaggen, bekleed met schuinliggende plaggen.1

In de 2e eeuw na Christus werd de terp bewoond, en we kunnen aannemen dat de bevolking hier, net als in heel Westergo, groeide. Uit de periode van 0 tot 400 n. Chr. zijn er dan ook tien zilverfragmenten gevonden in Wijnaldum, die in het Fries Museum te Leeuwarden worden bewaard (identificatie 2007-II-504).2 Tijdens de Romeinse tijd was metaalbewerking op de terp van toenemend belang. Vanaf de 3e eeuw begon de bevolking echter weg te trekken, en rond 300 n. Chr. was Wijnaldum onbevolkt.3 

Rond 425 n. Chr. beginnen de mensen terug te komen, en wordt Wijnaldum opnieuw bevolkt. De beroemde ''koningsfibula'' wordt rond 625 n. Chr. gedateerd (identificatie 144-56.01). Deze grote gouden en zilveren fibula is 17 centimeter lang, 5,7 cm breed en 0,9 cm dik, en wordt bewaard in het Fries Museum te Leeuwarden.4 Onderzoek in het Louvre in Parijs heeft uitgewezen dat de fibula is ingelegd met granaten uit India.5 Er zijn nog twee groudfragmenten uit de periode van 400 tot 700 n. Chr. gevonden in Wijnaldum, die ook worden bewaard in het Fries Museum te Leeuwarden (identificatie 2007-II-505).6 Deze vondsten, en de vele ambachtershuizen die hier zijn gevonden, suggesteren dat Wijnaldum in de vroege middeleeuwen een belangrijk machtscentrum was.

Uit de vroege middeleeuwen zijn er ook vele Romeinse munten gevonden. Deze werden vermoedelijk gebruikt als grondstof voor de metaalnijverheid, maar ze circuleerden ook nog als betalingsmiddel, en werden gebruikt om hoeveelheden te wegen. Romeinse munten werden veelal ook tot sieraden of amuletten gemaakt. Andere Romeinse goederen werden ook nog tot ver in de vroege middeleeuwen gebruikt of bewaard, wat ertoe leidt dat vele Romeinse vondsten eigenlijk uit de vroege middeleeuwen stammen.7 8 9 

De vroegmiddeleeuwse huizen in Wijnaldum vertonen grote gelijkenissen met huizen gevonden in het Angelsaksische vestigingsgebied in Oost-Engeland, wat suggesteert dat Wijnaldum destijds eenzelfde cultuur had.10 Verreweg het meeste gevonden draaischijfaardewerk stamt uit de Merovingische periode (64% tot 88%), en een veel kleiner aandeel wordt gevormd door draaischijfaardewerk uit de Karolingische periode (10% tot 13%).11

References

  1. Terpbewoning in Oostelijk Friesland: Twee Opgravingen in Het Voormalige Kweldergebied Van Oostergo
  2. Fries Museum: Tien zilverfragmenten van Wijnaldum
  3. Palaeohistoria 41/42 (1999-2000): Institute of Archaeology, Groningen, the Netherlands
  4. Fries Museum: Grote fibula of mantelspeld van Wijnaldum
  5. Uitzicht: fibula heeft rode granaten uit india
  6. Fries Museum: Twee goudfragmenten van Wijnaldum
  7. Paleo-Aktueel 17: Archeologie in 2005
  8. Paleo-Aktueel 20: 2009
  9. Van Solidus tot Euro: geld in Nederland in economisch-historisch en politiek perspectief
  10. Op de grens van land en water: dynamiek van landschap en samenleving in Frisia gedurende de Romeinse tijd en de Volksverhuizingstijd
  11. Rondom de mondingen van Rijn & Maas. Landschap en bewoning tussen de 3e en 9e eeuw in Zuid-Holland, in het bijzonder de Oude Rijnstreek